"Аққулар ұйықтағанда - екінші бөлім" Мұқағали Мақатаев. Оқыған: Бауыржан Сапаров
Август 18, 2017
Аққулар ұйықтағанда — екінші бөлім
256 16
24,640 просмотров
"Аққулар ұйықтағанда - үшінші бөлім" Мұқағали Мақатаев. Оқыған: Бауыржан Сапаров
Аққулар ұйықтағанда — үшінші бөлім
218 6
Жүректесің Бағдəулет Арыстан
2215 90
Мұқағали Мақатаев - Туған Күн / Mukagali Makataev
Мұқағали Мақатаев — Туған Күн
2557 185
"Арман" Мұхтар Шаханов. Көркем сөз (қазақ тілінде) оқыған Бауыржан Сапаров
Өлең авторы: Мұхтар Шаханов, оқыған: Бауыржан Сапаров.
Мұрагер Сауранбаевтың орындауындағы Т. Абуовтың күйі "Арнау" -сүйемелдеу мақсатында қолданылған.
Ерте, ерте, ертеде
Отырарда, Біздің іңкәр өлкеде, Иық бұрмай тек білімнен басқаға
Қатар өсті екі бірдей жас бала.
Қатар жүріп сан өнерге машықты, Бірге оқыды, Бірге ойнады асықты.
Екеуіне назар бұрды ел ерек, Өйткені олар дарынды еді керемет.
"Таңдайымыз өрісті оймен татымақ", Деп қуана езу тартты атырап, Ал дарындар медресені тауысты
Он екіге жасы ілікпей жатып-ақ.
Сыбағасын тағдыр дара бөлгендей, Өсе берді төске шауып, төрге өрлей, Екеуіне қараган жұрт сүйсінді, Отырардың болашағын көргендей, Отырарда жаны жайқын дария, Ойы безбен бар еді бір қария.
Сол қария бір күні екі шәкіртті, Қүрметпенен өз үйіне шақыртты; — Балақайлар, балапандар, көк өрім, Сендерге бір сауал қойсам деп едім, Туған жан деп өнерімен, өртімен
Екеуіңді сөз етіп жүр ел түгел.
Мен де танып білсем деп ем, Кімсіңдер?
Қандай арман жетегінде жүрсіңдер, Қандай бағыт ұстайсыңдар түбінде, Сонша неге құштарсыңдар білімге?
Қане, Дойыл, сен айтшы?
Дойыл айтты:
— Жалғыз арман бар менде, Шектесетін қулықпен де, армен де.
Жалын ашса өнерімнің өрнегі
Сонау Йемен, Мысыр, Бағдад елдері
Түгел танып жыр ететін тандана, Саудагер боп шықсам деймін, жан баба.
Тірлігімде жабырқамай, жасымай, Ата жолын қусам деймін осылай.
Бой шалдырмай бос мақтан мен өсекке
Өмірімді құрсам деймін есепке.
Ұтыласың, жебемесе желекті ой, Бұл өнердің табиғаты ерек қой.
Қаншама елмен сауда-саттық жасауға
Соншама елдің тілін білу керек қой
Табу үшін жұрт таппаған айланы, Көру үшін жұрт көрмеғен пайданы, Шығу үшін жұрт шықпаған белеске, Жұрттан асқан білім керек емес пе?
Тілін таппасаң кім созбайды қол ұшын, Өнер қажет, білім қажет сол үшін.
Қарт күрсінді: — Ұлым, желік қуыпсың!
Неге мұнша желтоқсандай суықсың?
Барымызға туған дарын болар деп
Қуанып ем, Сорымызға туыпсың.
Сор боларсың, одан не мән табарсың, Арманыңды, бәлкім, қайта қарарсың?
Бірақ Дойыл тұрып алды пандана: — Арманымды өзгерте алман, жан баба! — Ал сен қалай бағыттадың нұрыңды, Жасырмай айт, Жасқанбай айт сырыңды — деп қария
Дойылмен бір отырған
Ұяң шәкірт жас Әбуге бұрылды.
Әбу айтты: — Менде де бар бір арман, Маздап жанып, қол бұлғайтын шынардан.
Ұлы баба, бірақ менің арманым
Парыз бенен махаббаттан құралған.
Шамын жақсам гылым менен өнердің, Елімді зор мерекеге бөлермін.
Бүл сапарым азапты да шығар-ау, Не де болса пешенемнен көрермін.
Мейлі мөңгі жарымайын киімге, Мейлі түйір нан қалмасын үйімде, Мейлі ұлының еңбек етіп арымен
Жүргендігін ұғынбасын қалың ел.
Қарлы боран қыран жолын богер ме?!
Өнеріммен тасып толам кемерге.
Мен өзіме риза емеспін, елімнің
Сүйеніші бола алмасам егер де.
Қарт жымиды: — Бәрекелде, жаз жайраң!
Көл болмаса тоят тапсын қаз қайдан?!
Біреуіңнің арманыңнан шоиіып ем, Бірің, міне, еттің лезде мәз-мейрам.
Бірің үшін күрсінумен отермін, Бірің үшін сүйсінумен өтермін, Сөйте-сөйте мен де өмірден кетермін.
Беттеріңнен жарылқасын, тәңірім, Ал жарайды, батам осы, барыңдар, Отырарда туған үлы дарындар!
Әжуасын әжіміне жасырып, Жылдар ақты, Жылдар ақты асығып, Жалын еді-ау арманы айқын, өр көңіл, Екі досты екі арнаға бөлді өмір.
Дойыл солай өзгертпеді шешімін, Дәулет оған жылдам ашты есігін.
Өнері асқан саудагердің көп өтпей
Бағдад, Мысыр түгел білді есімін.
"Есепсіздің несібесі озар ма?"
Әйелін де баулыды ол со заңға, Қонаққа арнап асылатын етті де
Өзі салып беріп жүрді қазанға.
Тек байлыққа деген жүтаң сарандық
Жіберді оның бар өнерін қараң ғып.
Міне осылай жазық дарын, жас тұлға
Ұшырады әбілетті тозғынға.
Саудагерді өзге түгіл өзінің
Ұрпақтары кетті үмытып аз жылда.
Ал Әбу ше?
Кеңге жайды ол қанатын, Әбуіміз — әрі ғалым, әрі ақын, Әбуіміз — біздің үлы бабамыз
Әбу-Насыр әл-Фараби болатын.
МӘҢГІ ЛАУЛАП ЖАНУ ҮШІН ҒАЛАМДА, ҮЛКЕН БАҚЫТ ТАБУ ҮШІН ҒАЛАМДА, ҮЛКЕН БОЛЫП ҚАЛУ ҮШІН ҒАЛАМДА, ҮЛКЕН АРМАН КЕРЕК ЕКЕН АДАМҒА.
449 15
Кенесары Қасымұлы
1685 224
Әбиірбек Тінәлиев - Фаризаға
«Фаризаға»
Әні: Әбиірбек Тінәлиев
Сөзі: Мұқағали Мақатаев
Фаризаға
Фариза!
Фаризажан, Фариза қыз!
Өмірде ақындардың бәрі жалғыз.
Шыдай-шыдай ақыры жалығармыз, Бірімізден-біріміз арылармыз.
Біздерді де іздейтін жан болса егер, Шаң басқан архивтерден табылармыз.
Сен мені білесің бе, білесің бе?
Жаралмаған жан екем күресуге.
Жылай жүріп, өтірік күлесің де.
Жүресің де қоясың, жүресің де.
Бірі итеріп кеудемнен, бірі шалып
Тастағысы келеді күресінге, Фаризажан, сен соны білесің бе?..
Жанарымды тұманмен тұмшаладым, Серіппесі үзіліп, тұр садағым.
Жігітінен қазақтың дос таба алмай, Қыз да болсаң, мен саған мұң шағамын.
Ауырлар деп ойлап па ем мұнша халім…
Ақын болып несіне жаратылдым, Арасында қап қоймай қара түннің.
Қасиетін сезем деп Ана тілдің, Қауырсыны қалмады қанатымның.
Қу тірлікке құл болып, аяқ басып, Құлашымды жая алмай баратырмын.
…Момын едім, жақсы едім, ұяң едім, Аттап өттім олардың қия белін.
Енді, міне, қауқарсыз құр ашуды, Жия бергім келеді, жия бергім.
Мандайымнан сипаған бір жан болса, Енді қалған өмірімді қияр едім.
Білмеймін, бұзықпын ба, жындымын ба?
Кеп тұрады телігім мұңды-мұңға.
Енді қалған өмірдің құрдымында, Өлтірсе де көмбеймін жырды құмға!
Нөл болады деп айтам, жалтармаймын, Көбейтсеңде қаншама мыңды-мыңға.
Айналаға қарайық анық барлап, (Түн кеткесін, күн шығып, жарық болмақ).
Не туралы жазсақ та, Фариза ақын, Бағыштайық бәрін де халыққа арнап…
Фариза!
Фариза ақын, Фариза қыз!
Бірімізден-біріміз арылармыз.
Том-том болып дүкенде тұрмасақ та, Подвалдағы архивтен табылармыз…
2255 163
